បោះអង្គញ់

អង្គញ់ គេឲ្យឈ្មោះតាមវត្ថុដែលគេយកមកលេង គឺផ្លែអង្គញ់ ដែលក្រៀមស្ងួត។ 

ល្បែងនេះ គេលេងបានទាំងប្រុសទាំងស្រី ទាំងចាស់ទាំងក្មេង នៅវេលាថ្ងៃ ឬ

វេលាយប់ខែភ្លឺ នារដូវចូលឆ្នាំ ។

សកម្មភាពរបស់អ្នកលេង ដូចរូចភាពនេះ។ អង្គញ់ គេលេងបានតាំងពីគ្នា ២នាក់​​

ឡើងទៅដល់ ១០ នាក់ ដោយចែកចេញជាពីពួកមានចំនួនស្មើគ្នា ដែលមានស្រី

ម្ខាងប្រុសម្ខាងក៏បាន ចម្រុះគ្នាទាំងសងខាងក៏បាន ។ អង្គញ់ដែលគេយកមក

លេងនេះ ឲ្យឈ្មោះថា ‹កោយ› ចែកចេញជាពីរផ្នែកដែរ គេហៅថាកោយដាំមួយ

ពួកកោយបោះមួយពួក ។ កើយមួយពួកៗមានចំនួន ៣ ឬ ចំនួន ៥ គឺថាបើដាំ

កោយ ៣ ក៏បោះកោយ ៣ ,បើដាំកោយ ៥ ក៏បោះកោយ ៥ តាមចំនួនអ្នកលេង

មានតិចឬច្រើន ។ ដែលហៅថា កោយដាំ គឺគេដាំភ្ជាប់ទៅនឹងដី មានជួរបែក

កន្ធែកចេញពីកោយកណ្ដាលមួយដែលហៅថា (មេក្លោង ឬកន្លោង) ១ ឬ ២ ខាង

ស្ដាំ ១ ឬ ២ ខាងឆ្វេង មានសណ្ឋានដូចក្អែកទឹកហើរ ដែលឲ្យមេខ្យល់មួយនាំមុខ

ហើយក្អែកទឹកហ្វូងបែកគ្នាជាជួរបញ្ឆៀងៗគ្នាពីក្រោយ ។ រីឯកោយបោះ គឺកោយ

ទាំងឡាយដែលគេកាន់យកទៅទី ហើយបោះក្ដី ធ្វើអ្វីគ្រប់បែបទៀតក្ដី សម្រាប់​

រំលំកោយ ដាំទាំងប៉ុន្មាននោះ ។ ត្រង់រណ្ដៅតូចៗដែលឆ្កៀលដីយកកន្លែង​ដាំ​

កើយ​​​​ឲ្យជាប់នោះ គេហៅថា (រន្ធ ឬរន្ធកោយ) ។ គេកំណត់កន្លែងមួយពីមុខកោយ

ដាំ​ប្រមាណជា ៣ ឬ ៤ ម៉ែត្រ សន្មតហៅថា (ទី)​គឺជាទីដែលគេត្រូវបោះ ឬទៅធ្វើអ្វី

មួយ ពីត្រឹមនោះតម្រង់មកកោយដាំវិញ ។ អ្នកដែលត្រូវឡើងមុនគឺបានទៅបោះពីទី​

មុនគេនោះ សម្រេចលើការព្រមព្រៀងគ្នា,ជាធម្មតា គេច្រើនតែអនុញ្ញាតឲ្យពួកអ្នក

​ខ្សោយជាងមានសិទ្ធិទៅបោះមុនគេ ទុកដូចជាតទីឲ្យដែរ ឯការចាញ់ឈ្នះស៊ីសង​

ត្រង់នរណាធ្វើត្រូវកោយដាំចប់សព្វគ្រប់មុនគេ គឺគ្រប់បែបគ្រប់ថ្នាក់ ដែលរបៀប​

លេងអង្គញ់តម្រូវឲ្យទាំងប៉ុន្មាន ។ ប៉ុន្តែគេច្រើនសន្មតគ្នាបន្ថែមឲ្យអ្នកចាញ់ធ្វើ ៣

ឬ ៤ ក្ដារសិន ហៅថា ‹តាម› ដូច្នេះបានជាមុននឹងលេង គេសន្មតគ្នាថា តាមប៉ុន្មាន

ក្ដារ? បើគេសម្រេចគ្នាថា ប៉ុន្មានៗដល់ទីបំផុតត្រូវតែ (តាម) ប៉ុណ្ណោះក្ដារសិន ។

បើផុតកំណត់ហើយ នៅតែមិនបានធ្វើ ត្រូវអស់ទៀតនោះទើបទុកជាចាញ់ ហើយ​ពួក

ខាងឈ្នះ ត្រូវជោះពួកខាងចាញ់តាមចំនួនដែលគេសន្យាគ្នា ឧបមារថា គេសន្យា

ថា កោយមួយជោះ ១០ ដូច្នេះនរណាកាន់កោយបោះមួយ បើឈ្នះត្រូវបានជោះគេ

១០ តែបើចាញ់ក៏ត្រូវគេជោះ ១០ ដែរ ។

ល្បែងនេះមានលក្ខខណ្ឌតឹងរ៉ឹងណាស់ បើធ្វើខុសបទវិន័យណាមួយនឹងត្រូវទទួល

ពិន័យ​ភ្លាមមួយរំពេច។លក្ខខណ្ឌទាំងនេះ យើងនិងបរិយាយរបៀបលេងខាងក្រោម

នេះ ។

ល្បែងអង្គញ់ចែកចេញច្រើនជាន់ថ្នាក់ជាសង្កាត់ៗមាន៖
១- បោះ (កាន់បោះមកពីទី តម្រង់កោយដាំ)
២- ស៊ីគោល (បាញ់ដោយម្រាមដៃដាក់លើក្បាលជង្គង់)
៣- ស៊ីប៉ារ៉េត (បាញ់ដោយម្រាមដៃដាក់ផ្ទាល់នឹងដី)
៤- ត្រកង (ប្រមៀលអង្គញ់មកពីទី)
៥- ចាក់ខ្ទែក (ដាក់អង្គញ់លើខ្នងជើងដើរបីជំហាន)
៦- បោះជោះ (បោះសម្រេចជាចុងក្រោយបំផុត)

របៀបលេងក្នុងសង្កាត់នីមួយៗមានដូចតទៅ៖
ថ្នាក់ទី​ ១ បោះ= ពួកអ្នកដែលត្រូវឡើងទៅបោះ គេបោះតម្រង់ទៅកោយដែលដាំ​

ណាមួយ,កាលបោះទៅត្រូវកោយដាំនោះហើយ កោយនោះក៏ខ្ទេចចេញពីរន្ធទៅ

 កោយបោះក៏នៅក្នុងរន្ធកោយដាំ, ហើយអ្នកដាំទះកោយបោះនោះបង្កប់ថែមទៀត

យ៉ាងនេះគេហៅថា (ស្អុយ) ។ បើបោះត្រូវកោយណាមួយហើយ បើបោះកោយមួយ

​ក្រោយ ទៅត្រូវកើយដដែលទៀតគេហៅថា (ម៉ាយ)។ បើអ្នកបោះប្រព្រឹត្តខុស​វិន័យ

​ទាំងនេះហើយ ត្រូវអ្នកដាំទៅបោះ អ្នកបោះមកដាំវិញម្ដង ។ កាលណាបោះទៅ

​ត្រូវកោយដែលដាំដួលទាំងអស់រួចហើយ អ្នកបោះត្រូវចាប់បន្តធ្វើស៊ីគោលតទៅ

ទៀត ។

ថ្នាក់ទី ២ ស៊ីគោល= កាលបើបោះត្រូវអស់ហើយគេយកកោយរបស់គេដែលសំដៅ

ទៅ ‹ទី› ហើយអង្គុយច្រហោងរុញក្បាលជង្គង់ម្ខាងទៅមុខបន្តិច យកកោយដាក់លើ​
ក្បាលជង្គង់នោះ ទាត់កោយដោយមេដៃឬចង្អុកដៃ តម្រង់ទៅកើយដាំណាមួយ ។

បើកោយធ្លាក់ទៅនោះ ធ្លាក់ជិតកោយដាំពេកប្រមាណជាមួយចំអាម ឬកន្លះចំអាម

នោះ, អ្នកស៊ីគោលគេសួរអ្នកដាំថា​ (វ័ធឬណាប់?) បើអ្នកដាំឆ្លើយថា (វ័ធ) អ្នកស៊ី

គោល​ត្រូវវ៉ាស់ជាចំអាមដោយយកមេដៃដាក់លើកើយរបស់ខ្លួន ចង្អុលដៃវ័ធកោយ

​ដាំឲ្យដួលតែម្ដង ។ បើអ្នកដាំឆ្លើយថា (ណាប់) អ្នកស៊ីគោលគេលើកកោយរបស់​

គេគប់ទៅកោយដាំនោះឲ្យដួលតែម្ដង ។ ដូចនេះកោយដែលស៊ីគោលធ្លាក់ជិតពេក

នោះ គេឲ្យឈ្មោះថា (វ័ធ-ណាប់) ។ បើកោយដែលស៊ីគោលទៅហើយធ្លាក់​ឆ្ងាយពី​

កោយដាំជាងមួយចំអាមនោះ អ្នកស៊ីគោលត្រូវលុតជង្គង់ ហើយយកកើយនោះ មក

​ដាក់លើក្បាលជង្គង់ផ្ទាត់តម្រង់ទៅកោយដាំបន្តទៅម្ដងទៀត ទាល់តែអស់កើយរបស់

ខ្លួន ។ បើកោយស៊ីគោលនោះរត់ទៅប៉ះដូចជាកើយស៊ីគោលទៅមុនធ្លាក់ត្រង់កន្លែង

ណាមួយ ហើយកើយទៅក្រោយរត់ទៅប៉ះកោយមុននោះ ដល់ពេលអ្នកបាញ់ពេល

​ទៅបាញ់ម្ដងទៀតនោះ អ្នកដាំគេត្រូវពិន័យដូច្នេះ គឺកោយមុនគេឲ្យផ្ទាត់ដោយ​ស្រ​

លៀងភ្នែកម្ខាង គឺឲ្យធ្មេចភ្នែកម្ខាង ឯកោយក្រោយគេឲ្យផ្ទាត់ដោយខ្វាក់ភ្នែក គឺឲ្យ​

ធ្មេចភ្នែកទាំងសងខាង ។ ដូច្នេះទើបគេឲ្យឈ្មោះ កើត ២ នេះថា កោយខ្វាក់ និង

ស្រ​លៀងតាមទណ្ឌកម្មដែលគេពិន័យ ស៊ីគោលដូចបានរៀបរាប់មកនេះត្រូវកោយ

​ដាំដួលអស់ហើយ គេត្រូវធ្វើស៊ីប៉ារ៉េតតទៅទៀត ។

ថ្នាក់ទី ៣ ស៊ីប៉ារ៉េត= ពួកអ្នកស៊ីគោលនោះ កាលបានធ្វើស៊ីគោលរួចហើយគេនាំគ្នា

យកកោយទៅដាក់ផ្ទាល់នឹងដី ហើយបាញ់ដោយម្រាមដាំមួយម្ដងៗ តម្រង់ទៅរក

​កោយដាំ រហូតដល់អស់កើយ ការពិន័យមាន វ័ធ ណាប់ ស្រលៀង ខ្វាក់ របៀបដូច

ស៊ី​គោលដែរ ខុសគ្នាត្រង់ស៊ីគោលគេធ្វើលើក្បាលជង្គង់ , ចំណែកស៊ីប៉ារ៉េត ដាក់

កោយ​ផ្ទាល់នឹងដីតែប៉ុណ្ណោះ ។ លុះធ្វើស៊ីប៉ារ៉េតរួចហើយគេធ្វើត្រកងតទៅទៀត ។

ថ្នាក់ទី ៤ ត្រកង ឬ ត្រឡងកង= ក្រោយដែលធ្វើស៊ីប៉ារ៉េតត្រូវអស់ហើយ គេចាប់​

ធ្វើបន្តទៅទៀត គឺត្រកង ។ ត្រកងនេះ គឺគេប្រមៀលកោយ (គ្រាប់អង្គញ់Wink

ឲ្យរមៀលដូចបរកង់ ហេតុនេះបានជាគេហៅថា (ត្រកងឬត្រឡងកង) ។ ត្រកង

​មានពីរបែប,គេយកបែបណាមួយមកលេង ក៏បានតាមតែគេណាត់គ្នា ហៅថា ត្រ

កងទប់ និងត្រកងធា។ ត្រកងទប់,គឺគេប្រមៀលកោយទៅហើយត្រូវរត់តាមទៅ

យក​ដៃខ្ទប់ឲ្យទាន់ មុនកោយនោះដួល ហើយមិនឲ្យហួសមេក្លោងផង តែបើទប់មិន

ទាន់ បណ្ដោយឲ្យកោយដួលស្លៀមខ្លួនវា ឬទប់ដែរតែមិនបានយកដៃខ្ទប់ឲ្យជិតល្អ

លើកោយនោះទេ នោះគេទុកជាស្អុយមិនបានការ, ពួកខាងម្ខាងត្រូវឡើងធ្វើម្ដង ។

បើកើយនោះ រត់លឿនពេកទៅហួសមេក្លោងឬមួយក៏ទង្គិចដួលកោយដាំណាមួយ

ក៏ទុកជាស្អុយត្រូវគេ ‹ឡើង› ដែរ ។ ឯត្រកងធាវិញ ពុំពិបាករត់តាមខ្ទប់ទេ តែត្រូវ​មានវិន័យមិនឲ្យហួសមេក្លោង និងទង្គិចកោយដាំឡើយ ។ របៀបត្រកង ក៏ដូចជា

ស៊ីគោល ឬ ស៊ីប៉ារ៉េតដែរ គឺធ្វើបានពីដំណាក់ គឺត្រកងពីទីទៅដល់ត្រង់ណាហើយ

អាចតាមទៅបាញ់ដល់ម្រាមដៃផ្ទាល់នឹងដីតម្រង់ទៅកោយដាំម្ដងទៀត ប្រសិនជា

​មានរះដួលកោយដាំម្ដងពីរឬ បី, ម៉ាយ,ងីងើមិនដួល កោយដាំនោះ គ្រាន់តែរង្គើ​

ក៏ត្រូវទទួលបទពិន័យដូចមុនៗដែរ ។

ថ្នាក់ទី ៥ ចាក់ខ្ចែក= ចាក់ខ្ចែកមានរបៀបប្លែកពីមុនៗ គឺគេឈានមួយជំហានគំនិត

ពីទី រួចយក​​អង្គញ់ដាក់លើខ្នងជើង ហើយឈានពីរជំហានទៅមុខទៀត ទើបរលាស់​

ចុងជើង គ្រវាត់គ្រាប់អង្គញ់ទៅឲ្យត្រូវកោយដាំ ។ កាលណាមិនត្រូវក៏ស្អុយកោយ

​បោះនោះ ចោលទៅ កាលណាត្រូវអាចយកកោយដដែលនោះមកធ្វើសារជាថ្មីបាន​

ម្ដងទៀត ។ ប្រសិនជាដាក់កោយខ្នងជើង ហើយឈានពុំទាន់ដល់កោយដាំស្រាប់តែ

​ជ្រុះកោយទៅ នោះគេទុកជាបាក់កលៀនអណ្ដាត គឺគេឲ្យយកទៅធ្វើម្ដងទៀតតែ​ឲ្យ​

អ្នកនោះ ងើយកឡើងលើលៀនអណ្ដាត មិនឲ្យមើលទៅកោយដាំទេគឺថាធ្វើប្រថុយៗ​

តាមស្មាន ។ ចាក់ខ្ចែក ឥតធ្វើពីដំណាក់ឈើតាមទៅផ្ទាត់បាននៅជិតកោយ ដាំដូច

​ត្រកង ស៊ីគោល-ស៊ីប៉ារ៉េតទេ គេធ្វើយកត្រូវពីទីតែម្ដង ។ កាលបើមានរះ ,មាយ,កប់

គេពិន័យដូចធ្វើអ្វីៗពីមុនមកដែរ ។

ថ្នាក់ទី ៦ បោះជោះ = បោះជោះក៏ដូចជាបោះពីដំបូងដែរ វិន័យគ្រប់បែបគ្រប់យ៉ាង

​ដូចគ្នាទាំងអស់សុទ្ធសាធ ។ គិតទៅបោះជួសនេះ ហាក់ដូចជាគ្រាន់តែជាវិញ្ញាសារ

​មួយសម្រាប់រង់ចាំពួកខាងយឺតជាង ឲ្យបានឱកាសដេញតាមតែប៉ុណ្ណោះ។ បានជា​

ហៅថា បោះជោះព្រោះបន្ទាប់តែពីបោះនេះទៅ ត្រូវបានជោះហើយ (គ្រាន់តែរង់ចាំ​

ឲ្យគេតាមប៉ុន្មានក្តារ ដែលបានសន្មត់តែប៉ុណ្ណោះ) ។

របៀបជោះ គឺគេយកអង្គញ់មួយផ្ទាប់ទៅដល់ក្បាលជង្គង់ ហើយយកអង្គញ់មួយទៀត

​វាយជួយពីលើ រាប់ចំនួនតាមដែលគេត្រូវជួស ។ ធ្វើបែបនេះហៅថា (ជោះបាយត្រ

ជាក់) ។ មួយបែបទៀតហៅថា ‹ជោះបាយក្ដៅ› របៀបនេះគេផ្គុំអង្គញ់ពីរតម្រួតគ្នា

គឺមួយផ្តេក មួយបញ្ឈរ ហើយជោះខ្លាំងៗទៅលើក្បាលជង្គង់មួយៗឡើងក្រហម

សាច់ ទំរាំតែអស់ចំនួន ៣០-៤០ សឹងតែហើមក្បាលជង្គង់តែម្ដង ជួនកាល គេយក

​បំពង់ឫស្សីមកខោកក្បាលជង្គង់ធ្វើជាជោះជំនួសគ្រាប់អង្គញ់ ក៏មាន ។

ឯឈ្មោះពិន័យដែលប្រើក្នុងល្បែងអង្គញ់នេះមាន ៩ បែប៖
១- ស្អុយ (គឺធ្វើខុសទុកកោយនេះ ជាអាសារបង់)
២- មាយ (ត្រូវម្ដងហើយ ត្រូវដដែលម្ដងទៀត)
៣- រះ (កោយបោះមួយ ត្រូវកោយដាំម្ដងពីរ)
៤- ងីងើ (កោយបោះរត់ប៉ះកោយដាំឲ្យរង្គើមិនដួល)
៥- ស្រលៀង -ខ្វាក់ (ព្រោះកើយបោះទង្គិចគ្នា)
៦- វ័ធ-ណាត់ (កោយបោះជិតកោយដាំពេក)
៧- បាក់កលៀនអណ្ដាត (ចាក់ខ្ទាតធ្លាក់កើយកណ្ដាលទី)
៨- កប់ទះ (កោយដាំខ្ទេចចេញ កោយបោះនៅក្នុងរន្ធដាំ)
៩- ហួសមេដំបូល (សម្រាប់ត្រកងកុំឲ្យហួសមេក្លោង)

បទពិន័យលើកំហុសទាំងអស់នេះមិនជាការធ្ងន់ពិបាកប៉ុន្មានទេ មានកំហុសខ្លះគេ

​គ្រាន់តែ ‹ឡើង› គឺគេទុកក្ដារនេះជាអាសាបង់ ត្រូវផ្ទេរឲ្យពួកម្ខាងទៀតឡើងទៅធ្វើ​

ម្ដងដូចយ៉ាង ម៉ាយ រះ កប់ទះ ជាដើម ប៉ុន្តែទោះជាត្រូវ (ឡើង) ក្ដី ក៏លើកក្រោយ​

គេអនុញ្ញាតឲ្យពួកនេះ ទុកជាធ្វើត្រូវទាំងអស់នេះដែរ ។ ឯបទពិន័យផ្សេងទៀត​ក៏​

គ្រាន់តែដាក់ទណ្ឌកម្ម ឲ្យលំបាកក្នុងការធ្វើតែប៉ុណ្ណោះ ពុំទាន់ចាត់ទុកឲ្យកោយ

​នោះស្អុយភ្លាមៗទេ ។

ច្នេះបទពិន័យគ្រាន់តែឲ្យបានសប្បាយបានយូរបន្តិចប៉ុណ្ណោះឯង ។

សេចក្ដីបញ្ជាក់:
គ្រាប់អង្គញ់ដូចគ្នានេះ គេអាចយកទៅលេងជាល្បែងមួយទៀតហៅថា (លេងកេល)។

​គឺថា គេយកកោយដាំប្រាំដែរ ដាំដង្ហែជាមួយជួរ ហើយមានគូសទីមួយ ជាកន្លែងសន្មត់ 

ដាក់កោយបោះ ៥ ដែរ តែដាក់ផ្ទាល់និងដី គេយកជើងកៀសគឺជើងឆ្វេងឈរស្ងៀម

លូកទៅមុខ,ជើងស្ដាំថយមកក្រោយចុចកែងឲ្យជាប់ទៅនឹងដី ហើយចុងម្រាមឆ្កើស​

យ៉ាងខ្លាំង ឲ្យកោយរត់ទៅត្រូវកោយដាំម្ដងមួយៗ ទាល់តែអស់ បើកោយណាមិន​

បានត្រូវកោយដាំទេ គេទុកជាស្អុយ តែបើបានត្រូវគេឲ្យត្រឡប់យកមកកេល (ឆ្កើស​

ចុងម្រាមជើងWink បានម្ដងទៀត ។ ពួកខាងណាធ្វើត្រូវអស់មុន ឈ្មោះថា ឈ្នះ

អាចជួសអ្នកចាញ់បាន ។របៀបលេងគ្រាប់អង្គញ់មួយយ៉ាងទៀតគេហៅ​​ ថា (បាញ់

រង) គឺមានអ្នកលេងពីរពួក ។ ពួកម្ខាងៗមានកោយ ១០ រៀងខ្លួនគឺសម្រាប់ដាំ ៥

បាញ់ ៥ ។ គេដាំជួរតម្រៀបគ្នាម្ខាងម្នាក់ ហើយ យកកោយបាញ់ បាញ់ទៅខាងពួក

​បរបក្ខម្ដងម្នាក់ ខាងណាបាញ់រំលំរបស់ពួកម្ខាងគេអស់មុនឈ្មោះថា ឈ្នះ បានជោះ

គេ ឯបាញ់នោះ គឺឈរបត់ក្បាលជង្គង់ម្ខាងដាក់ចោលលើក្បាលជង្គង់បាញ់នឹងម្រាម

ដៃ តម្រង់ទៅកោយដាំតែម្ដង ។ល្បែងអង្គញ់អាចរ៉ាប់ចូលក្នុងពួកកីឡា ហាត់ដៃឲ្យ

ត្រង់ ហាត់ភ្នែកឲ្យវៃ ហាត់ស្មារតីឲ្យមូល ៕ 

ភូមិកាព្យ ៤

(ឯកសារយោងៈ ក្រុមជំនុំទំនៀមទម្លាប់ខ្មែរ)

កម្លាំងដូចស្រមោច ឬទ្ធិដូចខ្មោច ចិត្តមុតដូចដូចស្រី!

មាននិទានដែលទាក់ទងនិងពាក្យបីឃ្លានេះថា៖

កាលនោះ ក្នុងរជ្ជកាលព្រះបាទសូរ្យវរ្ម័នទី១ (?) បានប្រារព្ធព្រះរាជពិធី

ចម្រើនព្រះជន្មករុណា។ នាហ្មឺនសព្វមុខមន្ត្រី គហបតី សេដ្ឋីតាមឋានា

នុក្រម បានត្រូវរាជានុញ្ញាតិឲ្យចូលថ្វាយព្រះពរ និងគ្រឿងដង្វាយផ្សេងៗ

ដ៏ពោរពាស។

មានព្រះរាជគ្រូមួយអង្គ ស្ថិតក្នុងត្រកូលព្រាហ្ម ក៏ចូលទៅថ្វាយព្រះពរ

ព្រះមហាក្សត្រដែរ។ តែអ្វីដែលចម្លែកនោះ គឺព្រាហ្មបានថ្វាយទៅព្រះ

កូរណានូវពាក្យបីឃ្លានេះថា៖ «សូមឲ្យព្រះអង្គមានកម្លាំងដូចស្រមោច

មានឫទ្ធិដូចខ្មោច ចិត្តមុតដូចមនុស្សស្រី»។ គ្រាន់តែបានឮពាក្យព្រាហ្ម

ពោលដូច្នេះ ព្រះអង្គទ្រង់ខ្ញាល់យ៉ាងខ្លាំង បញ្ជាឲ្យគេចាប់ព្រាហ្មអង្គនេះ

ទៅឃុំរង់ចាំប្រហារជីវិត។

លុះព្រឹកស្អែក ដោយព្រាហ្មមានគុណមកលើរាជបល្ល័ង្គផងដែរ ក៏ត្រាស់

បង្គាប់ឲ្យនាំព្រាហ្មមកដើម្បីសាកសួរមុននឹងប្រហារជីវិត។ ព្រាហ្មក៏ទូល

ថ្វាយព្រះមហាក្សត្រ ដើម្បីសុំធ្វើការពិសោធន៍លើពាក្យថ្វាយពររបស់ខ្លួន

ទ្រង់ក៏យល់ព្រម។

ទី១ ព្រាហ្មឲ្យគេកាត់ម្ជុលដេរដែលមានទំហំប្រវែវប៉ុនសត្វស្រមោច រួច

ហើយក៏ជ្រលក់ទឹកឃ្មុំទុកមួយសន្ទុះ ស្រាប់តែមានស្រមោចមួយក្បាល

មកពាំយកកំណាត់ម្ជុលនេះទៅបាត់តែម្ដង។ ព្រាហ្មឲ្យគេដំដុំដែកមាន

ទំហំនិងប្រវែងប៉ុនរាជអង្គរក្សដែលមានកម្លាំងខ្លាំងក្លា រួចហើយបញ្ជាឲ្យ

រាជអង្គរក្សនោះលើក តែមិនអាចលើករួចឡើយ។ ការពិសោធន៍នេះ

ឃើញថាទំហំដែលប៉ុនខ្លួនអ្នកលើកដូចគ្នា តែមនុស្សមិនអាចលើករួច

ទេ គឺស្រមោចលើករួច «មានកម្លាំងដូចសត្វស្រមោច»។

ទី ២ រៀបចំទីទួលមួយឆ្ងាយពីផ្ទះសម្បែង រួចយកសាកសពខ្មោចតៃ

ហោង ៧ បែប (លង់ទឹក,ចងក,រន្ទះបាញ់,ធ្លាក់ចុងឈើ,សម្រាលកូន

មិនរួច,..ជាដើម) យកទៅកប់នៅទីនោះ ឲ្យគ្រូខ្មោចធ្វើពិធីដាស់ព្រ

លឹងខ្មោចឲ្យកាន់តែសាហាវផង រួចយកគ្រឿងផ្តិលមាស ប្រាស់ កែវ

កងជាដើម យកទៅកប់ក្បែរផ្នូវនោះផងដែរ ហើយប្រកូកប្រកាសថា

យប់នេះបើមានអ្នកណាចង់បានរបស់របរមានតម្លៃនោះ ឲ្យទៅយក

ចុះ។ រយៈពេលបីយប់ គ្មានអ្នកណាហ៊ានចូលទៅយកឡើយ នេះ

បង្ហាញថា ខ្មោចពិតជាមានឫទ្ធិមែន មិនមានលងក៏ដោយ ក៏គ្មាន

អ្នកណាហ៊ានចូលទៅជិតឡើយ «មានឫទិ្ធដូចខ្មោច»។

ទី ៣ ព្រាហ្មឃើញគូស្រករក្មេងវ័យមួយគូមិនទាន់មានកូនចៅទេ តែ

ក្រលំបាកតោកយ៉ាកណាស់។ ព្រាហ្មសុំឲ្យមន្ត្រីណាម្នាក់ ក្លែងខ្លួន​

ទៅជួបប្ដីដោយស្ងាត់ៗ ហើយនិយាយថា « បើចៅឯងហ៊ានសម្លាប់

ប្រពន្ធចៅឯងចោល ចៅឯងនឹងទទួលបានទ្រព្យសម្បត្តិ បុណ្យស័ក្តិ

ជាមិនខាន ព្រោះប្រពន្ធចៅឯងជាស្រីចង្រៃឧត្បាទ ទើបក្របែបនេះ»

ក្រោយពីគិតមួយសន្ទុះ បុរសនេះឆ្លើយតបវិញថា « ខ្ញុំនិងប្រពន្ធត្រូវ

បានឧពុកម្ដាយរៀបចំទុកដាក់ទៅតាមប្រពៃណី រស់នៅកំសត់កម្រ

ជាមួយគ្នា បើទោះនាងជាស្រីចង្រៃបែបណា ជីវភាពធ្លាក់ទៅជាយ៉ាង

ណា ក៏មិនដាច់ចិត្តសម្លាប់នាងដែរ។ ថ្ងៃក្រោយក មន្ត្រីដដែលបាន

លួចទៅជួបនាងជាប្រពន្ធម្ដងហើយប្រាប់នាងថា « បើនាងចង់បាន

ទ្រព្យសម្បត្តិ និងក្លាយខ្លួនទៅជាភរិយារបស់ខ្ញុំដែលជាមន្ត្រីក្នុងព្រះ

បរមរាជវាំង តើនាងហ៊ានសម្លាប់ប្ដីក្រីក្ររបស់នាងនេះចោលទេ?»

គិតមួយស្របក់នាងតបថា «ខ្ញុំហ៊ាន»។ មន្ត្រីរូបនេះ ក៏នាំដំណឹង

នេះមកទូលថ្វាយព្រះរាជាទ្រង់ព្រះសណ្ដាប់ ទើបជឿថា ស្រីពិតជា

ចិត្តដាច់ (ចិត្តមុត) មែនទើបទទួលយកពាក្យថ្វាយព្រះពររបស់ព្រាហ្ម

ហើយដោះលែងឲ្យមានសេរីភាពវិញ ប្រទានទ្រព្យសម្បត្តិ និងបាន

ឲ្យគេសាងប្រាសាទមួយថ្វាយព្រាហ្មផងដែរ។

រ័ត្នន៍ សេនា

នំបំពួនស្ករ